Ara⌘K TR

Sözlük terimi · KF-SOZ-001

Bast lifi

bast fibre · kabuk lifi

Gövdenin kabuk tabakasından elde edilen uzun ve yüksek mukavemetli lif. Sap boyunca uzandığı için elde edilen lif uzunluğu pamuk gibi tohum liflerinden belirgin biçimde fazladır; bu da eğirme ve kompozit takviyesi açısından belirleyici bir üstünlüktür.

Ayrıntılı tanım

Bast lifi, kenevir sapının dış kabuk tabakasında demetler hâlinde bulunur. Sap boyunca uzandığı için elde edilen lif uzunluğu pamuk gibi tohum liflerinden belirgin biçimde fazladır; bu da eğirme ve kompozit takviyesi açısından belirleyici bir üstünlüktür.

Lifin sapdan ayrılması iki aşamalıdır: önce havuzlama ile pektin bağları gevşetilir, ardından dekortikasyon ile mekanik ayrım yapılır. Her iki aşamanın ayarı, elde edilen lifin inceliğini ve mukavemetini doğrudan etkiler.

ÖzellikDeğer
Sapdaki payı20-35 %
Lif uzunluğu15-90 mm (teknik lif)
Çekme mukavemeti550-900 MPa
Selüloz oranı70-78 %
Tablo 1 — Bast lifi künyesi, derlemeVeri ve yöntem

Lif boyu ölçeği

Tablodaki teknik lif, işlemden sonra elde edilen lif parçasıdır. Aşağıdaki ölçek ise bitkideki tek tek liflerin ve demetlerin boyunu gösterir: en kısası ile en uzunu arasında yaklaşık on bin kat fark vardır, bu yüzden eksen logaritmiktir. Bir satıra tıklayın.

0,1 mm1 mm1 cm10 cm1 m
Şive lifi
0,55 mm
İkincil bast lifi
~2 mm
Kâğıt için ideal
3 mm
Birincil bast lifi
5–40 mm
Lif demeti
1–5 m

Ölçek · 5 uzunluk

Aynı sapta iki lif

Kenevir sapında kabuktaki uzun bast lifleri ile odunsu iç kısmın kısa lifleri birlikte bulunur. Kullanım alanını büyük ölçüde bu uzunluk farkı belirler.

Lif işleme →
Literatür derlemesi — lif ve demet uzunluğu, mm, logaritmik eksen (0,1 mm-10 m) · Small ve Marcus 2002Kaynak

Karıştırılan terimler

Bast lifi ≠ şive. Aynı sapın iki farklı ürünüdür: bast dış kabuk, şive iç odun çekirdeği.

İlişkili terimler ve derlemeler