Ara⌘K TR

Kenevir ne kadar su ister? Sulama ve kuraklık denemeleri

Kenevir, yağışın iyi dağıldığı yıllarda sulamaya az ihtiyaç duyuyor. Sırbistan'daki iki yıllık tarla denemesinde yağışlı geçen 2018'de sulama verimi artırmadı ve en yüksek kabuk verimi (6,6 t/ha) en az su verilen varyantta ölçüldü.[1] Polonya'daki üç yıllık saksı denemesinde kuraklık lifi inceltti; lifin dayanıklılığı ve selüloz, hemiselüloz, pektin, lignin içeriği anlamlı değişmedi.[2]

Tarlada çalışan gezer yağmurlama makinesi
Bir tarlada gezer yağmurlama sulama makinesi.Slaunger / Wikimedia Commons · CC BY-SA 3.0

Kısaca

  • Voyvodina'da 2018'de en yüksek kabuk verimi 6,6 t/ha ile en az su verilen sulama varyantında, 2019'da 5,4 t/ha ile en çok su verilen varyantta ölçüldü.[1]
  • Mevsimlik su tüketimi (evapotranspirasyon) 312-520 mm arasında gerçekleşti; en yüksek tüketim erkek çiçeklerin göründüğü dönemden sezon sonuna kadar ölçüldü.[1]
  • Verim tepki katsayısı 2018'de 0,22, 2019'da 0,60 çıktı; yazarlara göre bu bölgede yağışlı yıllarda lif keneviri sulanmadan da yetiştirilebilir.[1]
  • Kuraklıkta lif inceldi ve mum-yağ oranı arttı; dayanıklılık, selüloz, hemiselüloz, pektin ve lignin anlamlı değişmedi.[2]
  • Aktarılan hesaplarda bir kilogram kenevir lifi için 2.041-3.401 litre, bir kilogram pamuk lifi için 9.788-9.958 litre su bildiriliyor.[3]
Günlük dille

Kenevir, yağmurun düzenli yağdığı bir yılda sulama olmadan da iyi ürün verebiliyor. Sırbistan'daki denemede böyle bir yılda fazladan su vermek verimi artırmadı; ertesi yıl ise en çok su verilen parsel öne geçti. Toprakta su az olduğunda kenevir lifi daha ince çıkıyor, ama lifin dayanıklılığı ve temel yapı taşları büyük ölçüde aynı kalıyor.

Sırbistan'da iki yıllık sulama denemesi

Novi Sad Tarla ve Sebze Bitkileri Enstitüsü, denemeyi Bački Petrovac'taki alanında 2018'de kurdu ve 2019'da yineledi. İki evcikli lif keneviri Marina, üç sulama rejimi ve sulanmayan kontrolle yetiştirildi. Su damla sulamayla, 0,4 m derinlikteki kolay alınabilir su tükendiğinde verildi; program açık su yüzeyinden buharlaşma ve bitki katsayısına dayanan su bilançosuyla yapıldı.[1]

Sulamanın etkisi yıla göre değişti. Yağışın iyi dağıldığı 2018'de sulama verimi artırmadı; en yüksek kabuk verimi 6,6 t/ha ile en az su verilen varyantta ölçüldü. 2019'da en yüksek verim 5,4 t/ha ile en çok su verilen varyantta elde edildi. En yüksek selüloz içeriği her iki yılda da %80,6 bulundu.[1]

Karşılaştırma

YılEn yüksek kabuk verimiÖlçüldüğü varyant
20186,6 t/haen az su verilen sulama
20195,4 t/haen çok su verilen sulama
Tablo 1 — Sulama rejimine göre en yüksek kabuk verimiKaynak: Bajić vd., 2022 [1]

Kenevir suyu en çok ne zaman kullanıyor

Mevsimlik su tüketimi 312 mm ile 520 mm arasında gerçekleşti. En yüksek tüketim, erkek çiçeklerin göründüğü dönemden sezon sonuna kadar olan evrede ölçüldü; yazarlar su açığına en duyarlı dönemin burası olduğunu belirtiyor.[1]

Verim tepki katsayısı (Ky), su açığının verimi ne kadar düşürdüğünü gösterir. Bu denemede 2018'de 0,22, 2019'da 0,60 hesaplandı. Yazarlar düşük katsayıyı, bölgede yağışlı yıllarda lif kenevirinin sulanmadan da yetiştirilebileceği biçiminde yorumluyor ve böyle yılların seyrek olduğunu ekliyor.[1] Ekim normu ve vejetasyon süresi gibi diğer yetiştirme değerleri agronomi veri sayfasında.

Kuraklık lifi nasıl etkiliyor

Polonya Doğal Lifler ve Tıbbi Bitkiler Enstitüsü, Białobrzeskie çeşidini 2019-2021 arasında saksıda üç toprak neminde yetiştirdi: tarla su kapasitesinin %45'i (kontrol), %35'i ve %25'i. Hasattan sonra saplar 60 gün tarla havuzlamasına bırakıldı ve lifin inceliği, dayanıklılığı, kimyasal bileşimi ve kristal yapısı ölçüldü.[2]

Toprak nemi azaldıkça lif inceldi ve lifteki mum-yağ oranı yükseldi; yazarlar bu maddelerin bitkide su kaybını azaltan bir tabaka oluşturduğunu hatırlatıyor. Selüloz, hemiselüloz, pektin ve lignin içeriği ile lif dayanıklılığı nem düzeyleri arasında anlamlı değişmedi. Kristallik %75,00-80,93 aralığında ölçüldü; kontrol grubunun lifi daha kristalliydi.[2]

Karşılaştırma

ÖzellikKuraklıkla değişimİstatistik
Doğrusal yoğunlukazaldı (lif inceldi)p = 0,0001
Dayanıklılık (tenasite)anlamlı fark yokp = 0,5267
Mum ve yağarttıp = 0,0177
Selülozanlamlı fark yokp = 0,1002
Hemiselülozanlamlı fark yokp = 0,2095
Pektinanlamlı fark yokp = 0,2024
Ligninanlamlı fark yokp = 0,3429
Kristallikazaldıp = 0,0188
Tablo 2 — Toprak nemi azaldıkça lif özellikleriKaynak: Kwiatkowska vd., 2024 [2]

Lif başına su: pamukla hesap

Kenevir ve pamuk lifini karşılaştıran çalışmada aktarılan hesaplara göre bir kilogram kenevir lifi için 2.041-3.401 litre, bir kilogram pamuk lifi için 9.788-9.958 litre su gerekiyor.[3] Bu değerler tarla denemesi değil, hesaplama sonucudur; ayrıntı su ayak izi veri sayfasında ve kenevir-pamuk karşılaştırmasında.

Sınırlar

Sırbistan denemesi iki sezonluk ve tek lokasyonludur; iki yıl da bölge için yağış bakımından elverişli geçti, bu yüzden sulamanın kurak yıldaki etkisi bu denemeden okunamaz. Sonuçlar Marina çeşidine özgüdür.[1] Polonya denemesi saksıda ve tek çeşitle yapıldı; lif verimi, sap boyu ve biyokütle raporlanmadı, bu nedenle kuraklığın ne kadar verim kaybettirdiği bu çalışmadan çıkarılamaz.[2]

Sık sorulan sorular

Kenevir sulanmadan yetiştirilebilir mi?

Sırbistan'daki denemede yağışın iyi dağıldığı yılda sulama verimi artırmadı; yazarlar bölgede yağışlı yıllarda lif kenevirinin sulanmadan da yetiştirilebileceğini, ancak böyle yılların seyrek olduğunu belirtiyor.

Kenevir bir sezonda ne kadar su tüketir?

Bu denemede mevsimlik su tüketimi 312-520 mm arasında ölçüldü. En yüksek tüketim erkek çiçeklerin göründüğü dönemden sezon sonuna kadar oldu.

Kuraklık kenevir lifini zayıflatır mı?

Polonya'daki üç yıllık denemede lif dayanıklılığı toprak nemi düzeyleri arasında anlamlı değişmedi. Kuraklıkta lif inceldi, mum-yağ oranı arttı ve kristallik azaldı.

Kaynakça

Metin içindeki numaralar aşağıdaki künyelere karşılık gelir. Biçim: Yazar, Kurum / Dergi, Yıl.

  1. Bajić, I., Pejić, Borivoj, Sikora, V., Kostić, M., Ivanovska, A., Pejić, Biljana ve Vojnov, B. (2022). The Effects of Irrigation, Topping, and Interrow Spacing on the Yield and Quality of Hemp (Cannabis sativa L.) Fibers in Temperate Climatic Conditions. Agriculture 12(11): 1923 doi:10.3390/agriculture12111923
  2. Kwiatkowska, E., Zimniewska, M., Różańska, W., Puchalski, M. ve Przybylska, P. (2024). Assessing the Impact of Drought Stress on Hemp (Cannabis sativa L.) Fibers. Materials 17(17): 4198 doi:10.3390/ma17174198
  3. Duque Schumacher, A. G., Pequito, S. ve Pazour, J. (2020). Industrial hemp fiber: A sustainable and economical alternative to cotton. Journal of Cleaner Production 268: 122180 doi:10.1016/j.jclepro.2020.122180

İlgili maddeler

Bu maddeyle doğrudan bağlantılı, kütükte kayıtlı sayfalar.