Karşılaştırma · KF-KAR-024
Örme kumaşta pamuk, keten ve kenevir karşılaştırması: hava geçirgenliği
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi, pamuk, keten ve kenevir ipliklerini ve iki pamuk karışımını aynı pike yapısında örüp aynı renge boyadı. Beş kumaş aynı testlerden geçti; böylece fark yalnızca lifin kendisinden geliyor.
Keten
%100 keten ipliğinden aynı yapıda kumaş.
Pamuk
%100 pamuk ipliğinden aynı yapıda kumaş; ayrıca %70 pamuk / %30 kenevir ve %70 pamuk / %30 keten karışımları.
Kısa cevap
Hava geçirgenliği: kenevir > keten > pamuk/kenevir > pamuk/keten > pamuk. Karışımlarda da kenevirli kumaş ketenli kumaştan fazla hava geçirdi. Mekanik: beş kumaşın fiziksel ve mekanik özellikleri çok benzer çıktı. Boyanma: boyarmadde alımı pamukta en yüksek, kenevir ve ketende en düşük; boyanmış kumaşların haslık değerleri ise neredeyse aynı. Yazarlara göre keten ve kenevirin pamukla karıştırılmasıyla boyanabilirlik ve konfor bakımından üstün örme kumaş üretilebiliyor.
Değerler neden birbiriyle karşılaştırılamaz
Değerler tek çalışmadan gelir ve aynı yapı, aynı boyama ve aynı bitim işlemiyle ölçüldü. Bu arşivde çalışmanın özeti okundu; sayısal ölçümler aktarılmadı, bu sayfadaki tablolar özette yazan sıralamalardır.
Nasıl karşılaştırıldı
Önce ipliklerin mukavemeti, kopma uzaması ve düzgünsüzlüğü karşılaştırıldı. Ardından beş iplikten aynı yapıda pike örme kumaş üretildi ve reaktif boyarmaddeyle aynı renge boyandı. Kumaşların gramaj ve sıklığı, patlama mukavemeti, boncuklanma, aşınma dayanımı, hava ve su buharı geçirgenliği hem ham hem boyanmış hâlde ölçüldü. Çalışma TÜBİTAK desteklidir.
Konfor: kenevir en çok hava geçiren kumaş
Hava geçirgenliği sıralaması kenevir > keten > pamuk/kenevir > pamuk/keten > pamuk oldu. Kenevir tek başına da, pamukla karışımda da ketenin önünde yer aldı. Kumaşın serinlik ve nem davranışını birlikte ele alan sayfa kenevir kumaş serin tutar mı.
Mekanik ve boyanma
Kumaşların fiziksel ve mekanik özellikleri çok benzer bulundu; kenevir kumaş bu ölçütlerde pamuğun gerisinde kalmadı. Boyarmadde alımında sıralama pamuk > pamuk/kenevir > pamuk/keten > kenevir > keten oldu; boyanmış kumaşların haslık değerleri neredeyse aynıydı.
Özette bildirilen sıralamalar
| Özellik | Sıralama (yüksekten düşüğe) |
|---|---|
| Hava geçirgenliği | kenevir > keten > pamuk/kenevir > pamuk/keten > pamuk |
| Boyarmadde alımı | pamuk > pamuk/kenevir > pamuk/keten > kenevir > keten |
| Fiziksel ve mekanik özellikler | çok benzer |
| Boyanmış kumaşta haslık | neredeyse aynı |
Hangi durumda hangisi
Kenevir
Beş kumaş içinde en yüksek hava geçirgenliği kenevirde ölçüldü.
Pamuk/kenevir
Karışımlar içinde kenevirli kumaş ketenli kumaştan fazla hava geçirdi; boyarmadde alımı da ketenliden yüksek.
Pamuk
Boyarmadde alımı pamukta en yüksekti; haslık değerleri ise beş kumaşta neredeyse aynı.
Sık sorulan sorular
Kenevir kumaş pamuktan daha mı havadar?
Bu çalışmada aynı yapıda örülen beş kumaş içinde hava geçirgenliği en yüksek kenevirde, en düşük pamukta ölçüldü.
Kenevir örme kumaş pamuktan daha mı dayanıksız?
Hayır, bu çalışmada beş kumaşın fiziksel ve mekanik özellikleri çok benzer çıktı.
Kenevir kumaş boyanır mı?
Boyanır; boyarmadde alımı pamuktan düşük olsa da boyanmış kumaşların haslık değerleri neredeyse aynıydı.
Kaynaklar
- Atav, R., Dilden, D. B., Keskin, S. ve Ergünay, U. (2024). Investigation of the dyeability and various performance properties of fabrics produced from flax and hemp fibres and their blends with cotton in comparison with cotton. Coloration Technology 140(3): 440-450 · doi:10.1111/cote.12720
Bu sayfanın kapsamı
Tek çalışma ve tek örgü yapısı (pike); dokuma kumaşa ya da başka örgü yapısına doğrudan taşınamaz. Bu arşivde özet okundu; hava geçirgenliği, mukavemet ve aşınma için sayısal değerler aktarılmadı.