Kenevir tohumu kan pıhtılaşmasını etkiler mi? Trombosit kümeleşmesi üzerine hayvan deneyleri
Trombositler, kanın pıhtılaşmasını başlatan hücre parçacıklarıdır; birbirine aşırı yapıştıklarında (kümeleşme) damar tıkanıklığı riski artar. Kanada’daki Manitoba Üniversitesi’nde yapılan bir tavşan deneyinde yüksek kolesterollü yemin artırdığı trombosit kümeleşmesi, yeme kenevir tohumu eklendiğinde normal düzeye döndü.[1] Başka hayvan çalışmaları ise farklı sonuçlar bildirdi.[3]
Kısaca
- Erkek Yeni Zelanda tavşanları 8 hafta altı farklı yemle beslendi; dört grupta yeme %10 kenevir tohumu ya da yağı kısmen alınmış tohum eklendi.[1]
- Kenevir tohumu yiyen tavşanların kanında çoklu doymamış yağ asitleri ve özellikle gama-linolenik asit (GLA) belirgin arttı.[1]
- %0,5 kolesterol eklenen yem trombosit kümeleşmesini artırdı; aynı yeme kenevir tohumu eklenince kümeleşme normale döndü.[1]
- Kenevir eklenen kolesterollü grupta da kan kolesterolü ve trigliseridi yüksek kaldı; etki kolesterolü düşürerek ortaya çıkmadı.[1]
- 2025 tarihli bir derleme, hayvan çalışmalarının trombosit kümeleşmesi konusunda tutarsız sonuçlar verdiğini belirtiyor.[3]
Yüksek kolesterollü yem tavşanlarda kan pulcuklarının birbirine yapışmasını artırdı. Yeme kenevir tohumu eklendiğinde bu artış görülmedi, oysa kandaki kolesterol yine yüksekti. Başka hayvan deneyleri aynı sonucu her zaman bulmadı ve insanda bu etki test edilmedi.
Tavşan deneyi: altı farklı yem
Manitoba Üniversitesi ve St. Boniface Hastanesi Araştırma Merkezi’nden araştırmacılar erkek Yeni Zelanda beyaz tavşanlarını sekiz hafta boyunca altı yemden biriyle besledi.[1]
| Grup | Yem |
|---|---|
| Kontrol | Normal yem |
| Kenevir | Normal yem + %10 kenevir tohumu |
| Yağı azaltılmış kenevir | Normal yem + %10 yağı kısmen alınmış kenevir tohumu |
| Kolesterol | Normal yem + %0,5 kolesterol |
| Kolesterol + kenevir | Normal yem + %0,5 kolesterol + %10 kenevir tohumu |
| Hindistan cevizi yağı | Normal yem + %5 hindistan cevizi yağı |
Kaynak: [1].
Sekiz haftanın sonunda kan alınarak ADP ve kolajenle tetiklenen trombosit kümeleşmesi, kandaki yağ asitleri, kolesterol ve trigliserit ölçüldü.[1]
Sonuç: kümeleşme normale döndü
Kenevir tohumu yiyen iki grupta kandaki çoklu doymamış yağ asitleri arttı; en belirgin artış, kenevir tohumunda bulunan gama-linolenik asitte (GLA, 18:3n-6) görüldü.[1]
Kolesterol eklenen iki grupta da kan kolesterolü ve trigliseridi anlamlı yükseldi. Ancak trombosit kümeleşmesi yalnızca kenevir eklenmeyen kolesterol grubunda arttı; kolesterollü yeme kenevir tohumu eklendiğinde kümeleşme normal düzeyde kaldı.[1] Yani kenevirin bu etkisi kan kolesterolünü düşürmesinden kaynaklanmadı. Aynı ekibin 2007’de yayımladığı bir kısa raporun başlığı da kenevir tohumlu beslenmenin trombosit kümeleşmesini azalttığını bildiriyor.[2]
Hayvan çalışmaları arasında fark
Kenevir tohumu ve kalp-damar sağlığı üzerine 2025’te yayımlanan bir derleme, hayvan çalışmalarının trombosit kümeleşmesi ve pıhtı oluşumu konusunda tutarsız bulgular bildirdiğini yazıyor: bazı çalışmalar olumlu etki, bazıları anlamlı bir etki bulmadı.[3] Derlemenin genel değerlendirmesi derleme özetinde.
Kanıtın sınırları
Trombosit kümeleşmesi bu maddede yalnızca tavşanlarda ölçüldü. Kenevir tohumunun insanda trombosit işlevini ya da pıhtılaşmayı değiştirip değiştirmediğini gösteren bir deneme bu arşivde yok; kan sulandırıcı ilaçlarla birlikte kullanımına dair bir çalışma da bulunmuyor. Kenevir tohumu ve kan yağları üzerine insan ve hayvan çalışmaları kolesterol, tansiyon üzerine denemeler tansiyon ve kalp sağlığı maddesinde.
Sık sorulan sorular
Kenevir tohumu kanı sulandırır mı?
Kenevir tohumu damar tıkanıklığını önler mi?
Tavşan deneyinde kenevir kolesterolü düşürdü mü?
Kaynakça
Metin içindeki numaralar aşağıdaki künyelere karşılık gelir. Biçim: Yazar / Kurum, Dergi, Yıl.
- Prociuk, M. A., Edel, A. L., Richard, M. N., Gavel, N. T., Ander, B. P., Dupasquier, C. M. ve Pierce, G. N. (2008). Cholesterol-induced stimulation of platelet aggregation is prevented by a hempseed-enriched diet. Canadian Journal of Physiology and Pharmacology 86 · Özet
- Richard, M. N. ve diğerleri (2007). Dietary hempseed reduces platelet aggregation. Journal of Thrombosis and Haemostasis 5(2):424–425 · Yalnızca künye
- Kaçar, Ö. F., Kose, T. ve Kaya Kaçar, H. (2025). Dietary hempseed and cardiovascular health: nutritional composition, mechanisms and comparison with other seeds. Frontiers in Nutrition · Tam metin
İlgili maddeler
Bu maddeyle doğrudan bağlantılı, kütükte kayıtlı sayfalar.