- Kaynak
- Cannabis sativa L. tohumu
- Sabunlaşma sayısı
- 184-202 mg KOH/g
- İyot değeri
- 154-167 g I₂/100 g
- Yağ sınıfı
- Kuruyan yağ (İD > 130)
- Reçetede tipik pay
- Sert yağlarla birlikte, kısmi
- Sabundaki sonuç
- Yumuşak gövde, kısa raf ömrü
Reçeteyi belirleyen iki sayı
Sabun, yağın alkali ile tepkimesidir. Ne kadar alkali gerektiğini yağın sabunlaşma sayısı söyler: bir gram yağın tamamen sabunlaşması için gereken potasyum hidroksit miktarı. Sayı yağın ortalama molekül büyüklüğünü yansıtır, kalitesini değil. Yanlış alınırsa sabun ya alkali fazlası taşır ya da tepkimeye girmemiş yağ bırakır.
İkinci sayı iyot değeridir ve yağdaki çift bağ yoğunluğunu ölçer. Bu sayı sabunun fiziksel davranışını belirler: yükseldikçe kalıp yumuşar, acılaşma eğilimi artar. Kenevir tohumu yağı için bildirilen 154-167 aralığı, keten yağıyla aynı bantta ve zeytinyağının birkaç katıdır.
[1][3]| Ölçüm | Kenevir tohumu yağı | Ölçüm koşulu |
|---|---|---|
| Sabunlaşma sayısı (mg KOH/g) | 184-190 | Pakistan, dört agro-ekolojik bölge |
| Sabunlaşma sayısı (mg KOH/g) | 197,6 ± 4,5 | rafine yağ |
| Sabunlaşma sayısı (mg KOH/g) | 202,2 ± 3,9 | rafine edilmemiş yağ |
| İyot değeri (g I₂/100 g) | 155,8 ± 1,9 | rafine yağ |
| İyot değeri (g I₂/100 g) | 167,4 ± 0,6 | rafine edilmemiş yağ |
Tablodaki dağılım bir çelişki değil. Aynı çalışma rafine ve rafine edilmemiş yağı ayrı ayrı ölçtüğünde iki ayrı sonuç veriyor; aynı adla satılan iki ürün aynı reçeteyi vermiyor demektir. Ayrıntılı ölçümler sabun değerleri veri sayfasında.
Kenevir yağının reçetedeki yeri
Yüksek iyot değeri sabuncu için iki sonuç doğurur: kalıp beklenenden yumuşak kalır ve ürün daha kısa sürede acılaşır. Geleneksel uygulamada bu yüzden kenevir yağı reçetenin tamamını değil bir bölümünü oluşturur; sertliği hindistancevizi ve palm gibi doymuş yağ oranı yüksek girdiler taşır.
Sabunlaşmayan madde payı — sterol ve tokoferolleri taşıyan fraksiyon — iki kaynakta %0,26 ile %1,25 arasında ayrışıyor.[1][2] Kozmetik iddiaların çoğu bu küçük paya dayandırılır; sabunlaşma sırasında bu fraksiyonun ne kadarının üründe kaldığı bu arşivde doğrulanmadı.
Yaygın yanlış bilgi
"Kenevir yağı sabunda tek başına kullanılabilir." Yağın iyot değeri kuruyan yağ aralığındadır; tek girdi olarak kullanıldığında kalıp yumuşak kalır ve raf ömrü kısalır. Yayımlanmış değerler sertliğin başka bir yağdan gelmesini gerektirir.
Neyin bilinmediği
Bu arşivdeki ölçümlerin hiçbiri Türkiye'de tescilli çeşitlerden — Vezir ve Narlı — alınmış yağa ait değil. Türkiye'de üretilen kenevir yağının sabunlaşma sayısı ve iyot değeri doğrulanmış bir kaynakta bulunamadı; buradaki aralıklar yurt dışı örneklere dayanır ve yerli üretim için doğrulanmış sayılamaz.
Sabunun ciltteki etkisine ilişkin ölçüm de yok. Kenevir yağının cilt bariyerine etkisini sınayan çalışmalar yağın kendisi üzerine yapılmıştır[4]; sabunda yağ sabunlaşmış hâlde ve durulanan bir üründe bulunur. İki durum aynı değildir.
Sık sorulan sorular
Kaynakça
Metin içindeki numaralar aşağıdaki künyelere karşılık gelir. Biçim: Yazar, Kurum / Dergi, Yıl.
İlgili maddeler
Bu maddeyle doğrudan bağlantılı, kütükte kayıtlı sayfalar.
Sabunlaşma sayısı, iyot değeri, asit sayısı, kırılma indisi ve sabunlaşmayan madde ölçümleri; kaynaklar arasındaki fark ve nedeni.
Kenevir tohumu yağının cilt üzerine etkisini ölçen klinik çalışma sonuçları ve bu sonuçların sınırları.
Kenevir yağlı şampuanın arkasındaki kanıt durumu: saç üzerine yapılmış iki çalışmanın tasarımı ve şampuan formülasyonuna dair boşluk.
Kenevir tohumu yağının sabunda, şampuanda ve kremde hangi biçimde bulunduğu; temas süresi, durulama ve derişim farkının kanıt gereksinimini nasıl değiştirdiği.
Dört agro-ekolojik bölgeden alınan kenevir tohumu örneklerinde yağ oranı, sabunlaşma sayısı, iyot değeri ve sabunlaşmayan madde ölçümlerini karşılaştıran analitik çalışma.