Ara ⌘K TR

Sözlük terimi

Dioik (iki evcikli)

dioecious, iki evcikli

Dioik (iki evcikli) nedir? Erkek ve dişi çiçeklerin ayrı bitkilerde bulunması. Terimin geçtiği derlemeler ve ilişkili terimler.

Ayrıntılı tanım

Kenevir doğal olarak dioiktir: bir tarlada erkek ve dişi bitkiler ayrı bireyler hâlinde bulunur ve tozlaşma rüzgârla olur. Dioik bir popülasyonda iki cinsiyet genellikle eşit sayıdadır, ancak çeşide ve yetiştirme koşullarına bağlı olarak dişi bitki sayısı erkeklere göre %50'ye kadar fazla olabilir.

Cinsiyet çiçeklenmeden önce morfolojik olarak ayırt edilemez. Erkek bitkiler beş radyal bölümlü, yuvarlak sivri uçlu çiçek tomurcuklarıyla; dişi bitkiler simetrik borumsu brakte genişlemesiyle tanınır. Erkek bitkilerin çiçek salkımları yapraksız ve kuvvetle dallanmış, dişilerin salkımları yapraklı, kısa ve dalsızdır.

Tarla sonucu hasat takvimindedir: erkek bitkiler dişilerden yaklaşık dört hafta önce olgunlaşır ve çiçeklenmeden hemen sonra ölür; dişi bitkiler tohum olgunlaşana kadar yaşar. Bu fark Anadolu'da üç ayrı <a href="karsilastirma-hasat-yontemleri.html">hasat yöntemi</a> doğurmuştur. <a href="terim-monoik.html">Monoik</a> çeşitler bu sorunu ortadan kaldırır.

ÖzellikDeğer
Ne demekErkek ve dişi çiçekler ayrı bitkilerde
TozlaşmaRüzgârla
Olgunlaşma farkıErkek bitkiler ~4 hafta önce
Tarla sonucuİki ayrı hasat zamanı
Tablo 1 — Dioik (iki evcikli) künyesi, derlemeVeri ve yöntem

Karıştırılan terimler

Dioik yapı, erkek bitkilerin işe yaramadığı sanısını doğurur. Erkek bitkiler tozlaşma için gereklidir ve lifi genellikle dişilerden daha incedir; yalnızca tohum vermezler.

İlişkili terimler ve derlemeler

SözlükTerim
Monoik ve dioik çeşit

Erkek ve dişi çiçeklerin aynı bitkide bulunması (monoik) ya da ayrı bitkilerde bulunması (dioik).

SözlükTerim
Fotoperiyot duyarlılığı

Bitkinin çiçeklenmeye geçiş zamanını gecenin uzunluğuna göre belirlemesi.

SözlükTerim
Teknik sap uzunluğu

Sapın kök boğazından ilk dallanmaya kadar olan, lif elde etmeye uygun dalsız bölümünün uzunluğu.

Ekoloji & TarımDerleme
Hasat yöntemleri

Erkek ve dişi bitkilerin hasat zamanlamasına göre ayrışan üç yerel yöntem; her birinin lif ve tohum verimine etkisi.

Ekoloji & TarımDerleme
Kastamonu'da kenevir üretimi

Taşköprü keneviriyle tanınan il; 2019'da tohum amaçlı ekimde Türkiye üçüncüsü.